De vachtwissel is voor veel paarden een intensieve periode. Twee keer per jaar maakt het lichaam zich klaar voor een nieuw seizoen, en dat gaat niet alleen over wat haren verliezen. Het hele systeem van het paard werkt op volle kracht: de stofwisseling verandert, de huid reageert anders en het lichaam vraagt om extra voedingsstoffen. In deze blog lees je hoe de vachtwissel precies werkt, welke fases er zijn en hoe je je paard op een natuurlijke manier kunt ondersteunen.

Wanneer begint de vachtwissel eigenlijk?

De vachtwissel wordt niet gestuurd door temperatuur, maar door daglengte. De pijnappelklier in de hersenen registreert hoeveel licht er per dag is en past de hormoonproductie daarop aan. Vanaf 21 december worden de dagen langer en start de voorbereiding op de zomervacht. Vanaf 21 juni worden de dagen korter en begint het lichaam zich klaar te maken voor de wintervacht.

Het duurt vaak 2 tot 3 maanden voordat je de verandering echt ziet. Pas wanneer de nieuwe haren beginnen te groeien, laat de oude vacht massaal los. Hoe snel en hoe soepel dat gaat, hangt af van factoren zoals ras, huisvesting, gezondheid en voeding.

Vooral oudere paarden of paarden met een verminderde weerstand kunnen in deze periode extra ondersteuning gebruiken.

De vier fases van de vachtwissel

De vachtwissel verloopt in verschillende stappen. Door deze fases te begrijpen, zie je beter wat je paard nodig heeft.

1. Groeifase

Nieuwe haren worden gevormd en groeien uit. Dit kost veel voedingsstoffen, vooral eiwitten en mineralen. Tekorten worden in deze fase snel zichtbaar.

2. Rustfase

Het haar is volledig gevormd en blijft even stabiel. In deze periode is er weinig voedingsvraag vanuit de haarzakjes.

3. Vervangingsfase

Nieuwe haren duwen de oude haren langzaam omhoog. Het lichaam maakt zich klaar voor de grote rui.

4. Uitvalfase

De oude vacht laat los. Dit is de periode waarin je overal haren vindt en je paard vaak wat gevoeliger is.

Praktische tips tijdens de vachtwissel

Regelmatig borstelen

Dagelijks even met een roskam of borstel door de vacht helpt enorm. Het verwijdert losse haren en stimuleert de doorbloeding van de huid.

Let op de huidconditie

Tijdens de rui is de huid kwetsbaarder. Houd in de gaten of je paard schilfers, kale plekken of irritatie ontwikkelt.

Vermijd natte wasbeurten

Door de dikke vacht duurt drogen lang en kan de huidflora verstoord raken. Een droge borstelbeurt werkt vaak beter.

Extra aandacht voor oudere of gevoelige paarden

Paarden die moeite hebben met verharen kunnen sneller oververhit raken. Soms is het nodig om met een paardenschaar of tondeuse te helpen.

Welke voedingsstoffen spelen een rol bij de vachtwissel?

De samenstelling van paardenhaar geeft veel inzicht in wat het lichaam nodig heeft. Haar bestaat voor ongeveer:

• 80% uit keratine (eiwit)
• 10–15% uit water
• 5–10% uit pigmenten, mineralen en vetten

Daarom zijn bepaalde voedingsstoffen extra belangrijk.

Keratine en eiwitten

Keratine is het hoofdbestanddeel van haar, manen en hoeven. Voor de aanmaak ervan zijn aminozuren nodig. Paarden die snel afvallen of weinig spiermassa hebben, kunnen baat hebben bij extra eiwitrijke voeding, zoals luzerne.

Biotine (vitamine B7)

Biotine ondersteunt de vorming van keratine en helpt bij een gezonde huid, vacht en hoefkwaliteit. Een tekort kan leiden tot dof haar en broze hoeven.

Zink

Zink is essentieel voor haar- en hoefgroei. Tijdens de vachtwissel kan de behoefte toenemen. Zink werkt bovendien samen met biotine en vitamine A.

Koper

Koper speelt een rol in de pigmentatie van de vacht. Een tekort kan leiden tot lichtere ringen rond de ogen (de bekende “kopersbril”). Let wel op: te veel koper kan de opname van zink verstoren.

Vitamine E

Vitamine E ondersteunt de cellen en haarzakjes. Het helpt het haar stevig in de wortel te houden en draagt bij aan een gezonde haargroei.

Wanneer extra ondersteunen?

Hoewel een paard het hele jaar door voldoende voedingsstoffen nodig heeft, zijn er twee momenten waarop extra ondersteuning nuttig kan zijn:

• Voor de wintervacht: tussen eind juli en november
• Voor de zomervacht: tussen januari en mei

In deze periodes werkt het lichaam al hard aan de nieuwe vacht, ook al zie je dat nog niet.

Een kwalitatief goed mineraalvoer vormt de basis. Tijdens de vachtwissel kan het zinvol zijn om tijdelijk extra zink, biotine of andere ondersteunende voedingsstoffen te geven.

Speciaal voor de vachtwissel hebben we een pakket met ondersteunende producten gemaakt: het vachtwisselpakket van PerNaturam.
Heb je naar aanleiding van deze blog vragen? Of wil je advies over de producten voor jouw paard? Neem gerust contact met ons op!